Âm giai B thứ — ngón bấm và luyện tập
Âm giai B thứ có 2 dấu thăng (F♯ C♯). Đi lên một quãng tám, các nốt là B, C♯, D, E, F♯, G, A và B. Khi đi lên, tay phải bấm bằng các ngón 1-2-3-1-2-3-4-5.
- 2 dấu thăng (F♯ C♯)
Về bài tập này
Đây là âm giai thứ tự nhiên: cùng các nốt với âm giai trưởng song song, nhưng với một nốt chủ khác.
Âm giai trưởng song song là âm giai D trưởng, có cùng hóa biểu.
Ngón bấm tay phải khi đi lên: 1-2-3-1-2-3-4-5. Tay trái khi đi lên: 4-3-2-1-4-3-2-1. Khi đi xuống, thứ tự ngón đảo lại. Chế độ xem bản nhạc ghi số ngón trên từng nốt với bất kỳ số quãng tám nào.
Hãy bắt đầu với một tay ở chế độ Chờ nốt, để bản nhạc đợi từng nốt trong khi bạn quan sát các ngón và ngón cái luồn dưới. Sau đó chơi hai tay, tăng tốc độ từng chút, và thử chuyển động ngược chiều, quãng tám, quãng tám rải và quãng ba.
Ngón bấm, một quãng tám đi lên
| Nốt | B | C♯ | D | E | F♯ | G | A | B |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tay phải | 1 | 2 | 3 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| Tay trái | 4 | 3 | 2 | 1 | 4 | 3 | 2 | 1 |
Các bậc của âm giai
Mỗi nốt của âm giai có một số thứ tự (số La Mã) và một tên gọi theo vai trò của nó trong giọng.
| Bậc | Nốt | Tên nốt | Tên bậc |
|---|---|---|---|
| I | B | Si | Chủ âm |
| II | C♯ | Đô thăng | Thượng chủ âm |
| III | D | Rê | Trung âm |
| IV | E | Mi | Hạ át âm |
| V | F♯ | Fa thăng | Át âm |
| VI | G | Sol | Hạ trung âm |
| VII | A | La | Thấp hơn chủ âm một cung |
Các hợp âm trong giọng B thứ
Dựng một hợp âm ba nốt trên mỗi nốt của âm giai, chỉ dùng các nốt của âm giai, ta có bảy hợp âm của giọng. Số La Mã viết hoa là hợp âm trưởng, viết thường là hợp âm thứ, và dấu ° là hợp âm giảm.
Các hợp âm i, iv và v (Bm, Em và F♯m) là các hợp âm chính của giọng B thứ. Trong thực tế, hợp âm v thường được đổi thành trưởng (F♯) bằng cách nâng nốt bậc bảy lên A♯, như trong âm giai thứ hòa thanh.
Ngón bấm hai quãng tám
Tay phải đi lên hai quãng tám: 1-2-3-1-2-3-4-1-2-3-1-2-3-4-5. Ngón cái luồn xuống dưới để bấm E, B và E.
Tay trái đi lên hai quãng tám: 4-3-2-1-4-3-2-1-3-2-1-4-3-2-1, vắt ngón 4 qua ngón cái để bấm F♯, ngón 3 qua ngón cái để bấm C♯ và ngón 4 qua ngón cái để bấm F♯.
Ngón bấm, hai quãng tám đi lên
| Nốt | B | C♯ | D | E | F♯ | G | A | B | C♯ | D | E | F♯ | G | A | B |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Tay phải | 1 | 2 | 3 | 1 | 2 | 3 | 4 | 1 | 2 | 3 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| Tay trái | 4 | 3 | 2 | 1 | 4 | 3 | 2 | 1 | 3 | 2 | 1 | 4 | 3 | 2 | 1 |
Chuyển động ngược chiều và hai tay cùng chơi
Khi chơi ngược chiều, hai tay cùng bắt đầu ở B rồi tách ra: tay phải đi lên, tay trái đi xuống.
Ở giọng này hai tay dùng các ngón khác nhau vào cùng một lúc (tay phải 1-2-3-1-2-3-4-5, tay trái 1-2-3-4-1-2-3-4), nên hãy học chắc ngón bấm của từng tay trước khi ghép hai tay.
Khi hai tay cùng đi một chiều, tay trái chơi thấp hơn một quãng tám; hãy bắt đầu chậm và lắng nghe để hai tay chạm phím đúng cùng một lúc.
Lỗi thường gặp
- Quên hóa biểu: mọi nốt F và C trong âm giai này đều thăng (F♯ C♯).
- Luồn ngón cái muộn ở E và B: ngón cái phải bắt đầu di chuyển xuống dưới bàn tay ngay khi ngón 3 đang bấm, và khuỷu tay không được giật ra.
- Chơi A♯ thay vì A: nốt bậc bảy nâng lên đó thuộc âm giai thứ hòa thanh. Âm giai thứ tự nhiên giữ A.
- Nhấn mạnh các nốt ngón cái, khiến âm giai nghe thành từng cục thay vì một dòng đều. Hãy thu âm lại hoặc chơi theo nốt rơi để nghe ra lỗi này.
Hỏi và đáp
Âm giai B thứ gồm những nốt nào?
Âm giai B thứ có 2 dấu thăng (F♯ C♯). Các nốt là B, C♯, D, E, F♯, G, A và B.
Ngón bấm của âm giai B thứ là gì?
Khi đi lên một quãng tám, tay phải bấm 1-2-3-1-2-3-4-5 và tay trái bấm 4-3-2-1-4-3-2-1. Khi đi xuống, đảo ngược thứ tự ngón.
Giọng B thứ có những hợp âm nào?
Bảy hợp âm của giọng B thứ là Bm (i), C♯° (ii°), D (III), Em (iv), F♯m (v), G (VI) và A (VII).